Zmiany w przepisach, nowe możliwości dla inicjatyw miejskich oraz atrakcyjne programy wsparcia finansowego sprawiają, że powołanie spółdzielni, zwłaszcza w tym roku, przynosi znaczące korzyści. Istotne jest to, że podmioty zarejestrowane do końca 2025 r. skorzystają z preferencyjnych zasad rozliczeń energii, które od 2026 r. stają się bardziej wymagające.
W 2025 roku spółdzielnie energetyczne stały się jednym z najszybciej rosnących segmentów rynku energetyki rozproszonej. Przełomową zmianą legislacyjną, która weszła w życie na końcu 2025 r. było umożliwienie tworzenia spółdzielni również w miastach, co otworzyło drogę dla inicjatyw miejskich i hybrydowych.
Spółdzielnia energetyczna – najważniejsze informacje i korzyści
Spółdzielnię mogą założyć minimum 3 podmioty prawa handlowego lub co najmniej 10 podmiotów o różnym statusie (osoby fizyczne, przedsiębiorcy, spółki). W praktyce najczęściej inicjatorami są przedsiębiorcy, samorządy, grupy producenckie, wspólnoty mieszkańców oraz firmy energochłonne, które chcą obniżyć koszty energii i zwiększyć niezależność energetyczną.
Po nowelizacji z 2025 r. można zakładać także spółdzielnie miejskie, co znacząco rozszerza potencjał tego rozwiązania.
Oto najistotniejsze korzyści dla członków spółdzielni:
- spółdzielnie są zwolnione z większości opłat dystrybucyjnych, co może obniżyć koszt energii nawet o około 80%,
- członkowie mogą oddawać nadwyżki energii do sieci i odebrać później do 60% jej wartości,
- własna produkcja energii pozwala uniezależnić się od wahań na rynku hurtowym,
- spółdzielnie stają się narzędziem budowania odporności energetycznej i wspierania lokalnej gospodarki,
- skala projektów pozwala znacząco ograniczyć emisyjność lokalnych systemów energetycznych.
Dlaczego rok 2025?
Do końca 2025 r. spółdzielnie muszą zużyć minimum 40% wytworzonej energii na własne potrzeby.
Od 1 stycznia 2026 r. próg ten wzrośnie do 70%, co dla wielu nowych projektów może być trudne do spełnienia.
Spółdzielnie zarejestrowane przed końcem 2025 r. będą objęte łagodniejszymi przepisami przejściowymi, dzięki czemu unikną bardziej restrykcyjnych wymogów dotyczących autokonsumpcji.
Wsparcie Lawspective
Powodzenie projektu zależy nie tylko od koncepcji biznesowej, ale też od poprawnego „ułożenia” spółdzielni od strony formalnej i regulacyjnej. W Lawspective wspieramy klientów kompleksowo – od decyzji o modelu, opracowania dokumentacji operacyjnej, po rejestrację w KRS oraz złożenie wniosku w wykazie spółdzielni prowadzonego odpowiednio przez Dyrektora Generalnego KOWR lub Prezesa URE.
Zakres naszej pomocy obejmuje w szczególności: przygotowanie koncepcji prawnej i struktury spółdzielni (w tym weryfikację składu członków i spełnienia warunków ustawowych), opracowanie statutu oraz kompletu dokumentów założycielskich, przeprowadzenie rejestracji spółdzielni w KRS (wraz z obsługą korespondencji), a następnie przygotowanie i przeprowadzenie rejestracji w KOWR lub URE, tak aby członkowie mogli korzystać z mechanizmów właściwych dla spółdzielni energetycznej przewidzianych w ustawach. Pomagamy też w uporządkowaniu dokumentów „na start” (m.in. wewnętrzne regulacje, uchwały, pełnomocnictwa, zestaw wymogów do współpracy z wytwórcą/odbiorcami), żeby spółdzielnia mogła ruszyć sprawnie i bezpiecznie.
Nasze rekomendacje
Spółdzielnie zarejestrowane w KRS, które złożą wniosek o rejestrację spółdzielni w KOWR (lub URE) przed końcem roku 2025, skorzystają z łagodniejszych przepisów dotyczących autokonsumpcji oraz mogą ubiegać się o dostępne jeszcze programy dotacyjne.
Jeśli rozważasz powołanie spółdzielni jeszcze w tym roku, możemy szybko przeanalizować Twoją sytuację (skład członków, lokalizacja, profil zużycia) i zaproponować harmonogram działań tak, by zdążyć z rejestracjami w terminie. Atutem spółdzielni energetycznej jest m.in. obniżenie kosztów energii i zwiększenie niezależności energetycznej spółdzielni. Jeżeli nie zależy Ci na niższym progu autokonsumpcji, pomożemy Ci zarejestrować spółdzielnię w roku 2026.
